رنگها در بسياري از صنايع از جمله كاغذ، غذا، فرش، لاستيك، پلاستيك، مواد آرايشي وپارچه مورد استفاده قرار ميگيرند وتخليه رنگ اين صنايع كه داراي موادسمي است به طبيعت باعث بروز مشكلات مهمي ازجمله افزايش اكسيژن خواهي شيميايي، كاهش نفوذ نور كه باعث كاهش فتوسنتز شده. بنابراين حذف رنگ از پسابهاي صنعتي مهم است. كربن فعال تهيه شده از پوسته ي فندق واستفاده از آن به عنوان جاذب براي حذف رنگ دايركت رد دوازده بي از محلول هاي آبي. مطالعات جذب به روش ستوني: اثرpH مقدار جاذب، اندازه ذرات و غلظت رنگ بررسي شده، ماكزيمم حذف رنگ 99/5 درصد در pH=2.5 با اندازه ذرات ( مش 100 149 ميكرون، براي دوز جاذب 0/3 گرم با غلظت رنگ 50 ميلي ليتر بدست آمد.

کلمات کلیدی : دايركت رد دوازه بي، جذب، كربن فعال، پوسته ي فندق

تنش سرما و یخبندان موجب تغییر در فرایندهای فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی گیاه می­گردد. به منظور بررسی ارتباط صفات فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی پایه­های مرکبات نسبت به تنش دمای پایین (در محیط کنترل شده)، پژوهشی بصورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی اجرا گردید. عامل دما در هفت سطح شامل دمای 9، 6، 3، 0، 3- ، 6- وC ˚ 2 ± 25 (به عنوان شاهد) و پایه در سه سطح نارنج، سیترنج و پونسیروس انتخاب شدند. نتایج نشان داد که در دمای پایین کلروفیل a، b و کل کاهش و کربوهیدرات محلول و فعالیت آنزیم سوپراکسایددیسموتاز افزایش معنی­دار داشت. عامل پایه، میزان پراکسیداسیون­لیپید را تا 893/0 مایکرومول مالون­دآلدئید در گرم وزن­تر برگ کاهش داد. اثر متقابل پایه و دما نیز بر نشت یونی و محتوی پرولین برگ معنی­دار بود. بطوریکه بیشترین نشت یونی تا میانگین 78/43 % در پایه نارنج در ˚C 6- و محتوی پرولین تا میانگین 48/36 میلی­گرم در گرم وزن­تر برگ در ژنوتیپ پونسیروس در صفر درجه سانتیگراد ثبت شد. با توجه به شاخص­های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی اینگونه به نظر می­رسد که ژنوتیپ پونسیروس در مقایسه با پایه­های سیترنج و نارنج، دمای یخبندان را بهتر تحمل می­نماید.

کلمات کلیدی : مرکبات، پایه، تنش، پرولین

شب بو یکی از مهمترین گل­های شاخه بریده ایران می­باشد که تنها در یک فصل از سال تولید می­شود. به منظور امکان تولید این گیاه ارزشمند در فصول گرم سال این آزمایش طراحی و اجرا شد. در این تحقیق به منظور بررسی اثر کاربرد اتیلن بر القای گلدهی و همچنین تاثیر آن بر برخی از صفات رویشی، از اتفون در سه تکرار و پنج سطح (0، 100، 200، 500 و 1000 میلی گرم در لیتر) در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی استفاده شد. صفات فاصله میانگره،  قطر ساقه، ارتفاع گیاه، تعداد شاخه و طول برگ ثبت و مورد برسی قرار گرفت. نتایج تجزیه واریانس و مقایسه میانگین نشان داد که کاربرد اتفون 500 میلی گرم در لیتر در هر دو رقم بیشترین قطر ساقه، و در رقم کلئوم لاوندر بیشترین تعداد شاخه مشاهده شد. همچنین در تیمار1000 میلی گرم در لیتر اتفون در رقم سنتوم وایت بیشترین تعداد شاخه مشاهده شد که در سطح 5 درصد معنی دار بود. در کل در مورد صفات مربوط به ارتفاع گیاه در هر دو رقم مشاهده شد که اتفون به طور معنی داری سبب پاکوتاهی شده است. در مورد القای گلدهی نتایج قابل گزارشی مشاهده نشد. و می توان عنوان کرد که اتفون تاثیری در القای گلدهی شب بو در شرایط دمای هوای گرم ندارد.

کلمات کلیدی : القای گلدهی، شب بو، تنظیم کننده های رشد، اتیلن

به منظور بررسي اثر تاریخ و فواصل رديف كاشت بر عملكرد دانه سويا ( Glycine max L. Merill ) لاین HT₂ آزمايشي در مزرعه ايستگاه تحقيقات زراعي گرگان به صورت طرح اسپليت پلات در قالب طرح بلوكهاي كامل تصادفي با 3 تكرار در سال 1390 اجرا گرديد. تاریخ کاشت 7 خرداد، 22 خرداد، 6 و 21 تیر ماه به عنوان فاكتور اصلي و چهار تراکم بوته 21 ، 28 ، 35 و42 بوته در متر مربع با الگوی 30×8 ، 35×8 ، 45×8  و 60×8 سانتی متر بعنوان فاكتور فرعي در نظر گرفته شده اند. هرکرت آزمایشی شامل 8 خط به طول 5 متر بود. مقایسه میانگین عملکرد دانه نشان داد که تاریخ کاشت 7 خرداد با عملکرد 3128 کیلوگرم درهکتار و تاریخ کاشت 21 تیرماه با 2122 کیلوگرم درهکتار به ترتیب بیشترین و کمترین عملکرد دانه را داشتند. مقایسه میانگین تراکم بوته بر عملکرد دانه نشان می دهد که الگوی کاشت 8×30 سانتی متر با 4635 کیلوگرم درهکتار و الگوی کاشت 8×60 سانتی متربا 1419 کیلوگرم درهکتار به ترتیب بیشترین و کمترین عملکرد دانه را به خود اختصاص دادند. مقایسه میانگین اثر متقابل بر عملکرد دانه نشان می دهد که الگوی کاشت 8×30 سانتی متر در تاریخ کاشت 22 خرداد با عملکرد 5329 کیلوگرم در هکتار و الگوی کاشت 8×60 سانتی متردر تاریخ کاشت 22 خرداد با عملکرد 928 کیلوگرم درهکتار به ترتیب بیشترین و کمترین عملکرد دانه را به خود اختصاص دادند. به عبارت دیگر با کاهش فاصله ردیف وکشت به موقع عملکرد دانه افزایش می­یابد.

کلمات کلیدی : سویا، لاین، عملکرد دانه

اسطوخودوس گياهي است چند ساله از خانواده نعناعیان ( Lamiaceae  ) با ارتفاع حدود نيم متر با برگهاي متقابل ، باريك ، دراز سبز رنگ و پوشيده از كركهاي سفيد پنبه اي . گلهاي آن برنگ بنفش و بصورت سنبله مي باشد . قسمت مورد استفاده اين گياه ، گلها و سرشاخه هاي گلدار آن است روش تکثیر آن تنها از طریق رویشی می باشد زیرا این گیاه عقیم است و تولید بذر نمی کند .رزماری، برگ و سرشاخه‌های گلدار خشک شده گیاه Rosmarinus officinalis از خانوادۀ نعناعیان (Lamiaceae) ، یک درختچه علفی همیشه سبز می باشد . روش تکثیر آن به صورتهای قلمه ، خوابانیدن و کشت بذر می باشد که بهترین روش آن قلمه می باشد .در اين پژوهش که در قالب طرح  بلوك هاي كامل تصادفي با سه سطح هورمون IBA و IAA  به غلظت هاي 0 ، 1.5 و 3 در هزار  در سه تكرار به انجام رسيد ، پس از تهیه قلمه ها و و قرار دهی در غلظت های مختلف هورمون و کشت قلمه ها در کوکوپیت  تجزیه و تحلیل نمونه ها و مقایسه تیمارها با آزمون LSD  انجام شد و نتایج به صورت زیر به دست آمد . بهترین وزن تر ریشه ها در اسطوخودوس  در تیمار 1.5 در هزار مشاهده گردید . در مورد ارتفاع ریشه در رزماری بهترین عملکرد مربوط به تیمار شاهد و بدترین آن مربوط به تیمار 3 در هزار می باشد . در مورد صفت وزن خشک رزماری ریشه بیشترین وزن خشک مربوط به تیمار 3 در هزار و کمترین مربوط به تیمار شاهد می باشد . 

کلمات کلیدی : Lavandula officinalis ، Rosmarinus officinalis ، ريشه زايي ، IBA ، IAA

گندم، درصد قابل توجهی از تولیدات کشاورزی را به خود اختصاص می­دهد و به عنوان مهمترین محصول کشاورزی در غالب کشور شناخته می­شود. با توجه به اهمیت کشت گندم در کشور، نياز است سيستمی جامع، با بهره گيري ازعلوم مديريتي و مهندسي، و بر مبناي تجربيات و آزمايشات صاحب نظران مربوطه ايجاد گردد. تا به حل مسايلي که در آن هدف، انتخاب مناسب­ترین تجهیزات از میان چندين نوع ماشين­آلات مختلف با کارايي­هاي مشابه است پرداخته شود. بکارگيري فرآيند تحليل سلسله مراتبی، به عنوان يکي از بهترين رويکردهاي تصميم­گيري بر پايه روابط منطقي و استفاده از تجربيات کارشناسان خبره می­باشد. بدين جهت دراین تحقیق، در ابتدا با تحليل داده­هاي ورودي در  مورد سرمايه­گذاري  اوليه، و سپس باتوجه به محدوديت­ها و قابليت­هاي هردستگاه، بهترين انتخاب براي  سرمايه­گذار فراهم مي­گردد. انجام محاسبات مربوطه و کسب بهترين خروجي توسط نرم افزار ارائه مي­شود. انجام این اقدامات و توسعه ی این رویکرد، باعث کاهش هزينه ها، افزايش کارايي و اثربخشي شاخص هاي اقتصادی توليد مي­گردد. با بهره­گيري از اين فرآيند، هرچه بيشتر مي­توان به توليد برمبناي کيفيت، سرمايه گذاري موثر و رقابتي­تر شدن در تولید محصول نایل شد.                                                                

کلمات کلیدی : کشت گندم، فرآيند تحليل سلسله مراتبی(AHP) ,بهره­ وری، اثربخشی

به منظور تعيين اثر تنظيم­كننده­های رشد CPPU و GA₃ روی برخی خصوصیات كيفی و کمی انگور سلطانین، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب بلوک­های کامل تصادفی با سه غلظت CPPU (0، 5/7 و 15 میلی­گرم در لیتر) و GA₃ (0، 20+15 و 15+40 میلی­گرم در لیتر) انجام شد. تیمارها به صورت محلول­پاشي روی میوه­های تازه تشکیل شده انجام گردید. نتايج به دست آمده نشان ­داد که کاربرد CPPU و GA₃ منجر به افزایش جرم و اندازه حبه می­شوند، در حالی که تیمارهای GA₃ موجب کاهش درصد مواد جامد محلول میوه شدند. استفاده از این دو تنظیم­کننده رشد تأثیری بر pH و درصد اسیدیته کل میوه­ها نداشت. از این رو تیمار CPPU در مقایسه با GA₃ جهت افزایش کیفیت میوه انگور برای مصارف تازه­خوری و فرآوری شده مناسب می­باشد.

کلمات کلیدی : انگور سلطانین، خصوصیات كيفی , کمی , CPPU , GA3

در این مطالعه روشهای بهبود تکثیر  اسطوخودوسLavandula angostifolia  و رزماری Rosmarinus officinalis با استفاده از هورمون ها مورد بررسی قرار می گیرد .  جهت انجام آزمایش، قلمه های نیمه خشبی برگدار رزماری و اسطوخودوس به طول 20- 30 سانتیمتر  انتخاب شده و  انتهای قلمه ها با هورمون ایندول بوتریک اسید (IBA) به غلظتهای 0، 5/1 درهزار، 3 درهزار به مدت حدود 5-10 ثانیه در گلخانه  فروبرده و تیمار شد. بستر کشت استفاده شده پیت موس بود که دو بستر برای قلمه های رزماری واسطوخودوس تعبیه شد.  بعداز جدا کردن ریشه چه ها از قلمه بطور جداگانه وزن شده و هرکدام در فویل توزین شده گذاشته و در آون دردمای 40 درجه سانتیگراد  قرار گرفت . نتایج تجزیه واریانس نشان می دهد که غلظت هورمون تاثیر معنی داری بر تعداد ریشه چه، طول ریشه چه، وزن تر ریشه چه ووزن خشک ریشه چه در قلمه های اسطوخودوس داشته است . اما درمورد رزماری درمورد صفت وزن خشک ریشه تفاوت معنی داری بین تیمارهای هورمون وشاهد مشاهده نگردید.  جدول مقایسه  میانگین درمورد رزماری نشاندهنده این است که هورمون 3 در هزار روی قلمه های تاثیر مثبتی رادارا بوده است به طوری که در تعداد ریشه چه ، طول ریشه چه و وزن ترریشه بیشترین میزان در این تیمارها مشاهده گشته است البته تعداد ریشه در هورمون 1.5 درهزارمشابه نتیجه تیمار 3در هزار وتیمار شاهد بوده است  ولیکن در مورد وزن خشک نتایج مشابه بوده است.   

کلمات کلیدی : اسطوخودوس ، رزماری ، قلمه ، ریشه زایی ، اکسین مصنوعی

در این مطالعه ابتدا دمای کاردینال جوانه زنی بذور روناس مطالعه گردید . دمای بهینه 20 درجه تعیین گردید . در این مطالعه تأثیر خراش مکانیکی و هیدروپرایمینگ بر شکستن خواب و شاخص های جوانه زنی روناس (Rubia tinctorum) مورد بررسی قرار گرفت. تیمارهای آزمایش شامل خراش مکانیکی در دو سطح (خراش و بدون خراش) و زمانهای مختلف هیدروپرایم همراه با هوادهی در 5 سطح (صفر ، 6، 12، 24و 48ساعت) بود. آزمایش بصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با 3 تکرار در آزمایشگاه فیزیولوژی مجتمع آموزش جهاد کشاورزی خراسان رضوی در سال 1390 به انجام رسید. بذور پس از اعمال تیمار به مدت 14 روز در ژرمیناتور در شرایط تاریکی و دمای 2±20 درجه سانتیگراد قرار گرفتند. نتایج نشان دادند که بین بذور خراش دیده در مقایسه با بذور بدون خراش در کلیه صفات مورد مطالعه، اختلاف معنی داری(01/0P≤) وجود دارد. علاوه بر این هیدروپرایم بذور به مدت 48 ساعت منجر به افزایش معنی داری (01/0P≤) در کلیه شاخص های جوانه زنی گردید. نتایج حاصل از اثر متقابل بین تیمارهای خراش و زمان هیدروپرایم حاکی از تفاوت معنی دار (01/0P≤) سرعت جوانه زنی بذور در 48 ساعت هیدروپرایم همراه خراش بود؛ اما این تفاوت بین درصد جوانه زنی بذور بین زمانهای 24 و 48 ساعت مشاهده نشد. 

کلمات کلیدی : جوانه زنی، خراش دهی، روناس، هیدروپرایمینگ

به منظور بررسی دماهای کاردینال بذور آویشن باغی و آویشن برگ باریک آزمایشی در قالب  طرح بلوکهای کامل تصادفی با 3 تکرار 25 بذری در دماهای 5 ، 10 ، 15 ، 20 ، 25 و 30 درجه سانتیگراد به مدت 14 روز صورت گرفت.تعداد بذور سبز شده در هر روز بصورت تجمعي ثبت گرديد و زمان لازم براي 50 درصد (D₅₀) سبزشدن برآورد گرديد. و از اين مولفه سرعت سبز شدن محاسبه گرديد . جوانه زنی تجمعی در دماهای مختلف در مقابل زمان متفاوت بود  . همچنین سرعت جوانه زنی نیز در بین دماهای مختلف متفاوت بود که البته در اکثر دماها به درصد بالایی از جوانه زنی دست پیدا گردیده است ولی در مورد سرعت تفاوت ها در دماهای مختلف قابل مشاهده است . بهترین دما برای جوانه زنی بذور آویشن باغی و برگ باریک به ترتیب دمای 20 و 25 درجه می باشد . آویشن برگ باریک واکنش بیشتری نسبت به تغییر دما ازخود نشان می دهد  . 

کلمات کلیدی : جوانه زنی ، دمای بهینه ، آویشن باغی ،  آویشن برگ باریک  

شب بو یکی از مهمترین گل­های شاخه بریده ایران می­باشد که تنها در یک فصل از سال تولید می­شود. به منظور امکان تولید این گیاه ارزشمند در فصول گرم سال این آزمایش طراحی و اجرا شد. این تحقیق به منظور بررسی اثر کاربرد جیبرلین بر القای گلدهی و همچنین تاثیر آن بر برخی از صفات رویشی، در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار و پنج سطح جیبرلین (Ga3) (0، 100، 200، 500 و 1000 میلی گرم در لیتر) انجام شد. صفات فاصله میانگره، قطر ساقه، ارتفاع گیاه، تعداد شاخه، طول گلبرگ، تعداد گلچه در هر گل آذین، طول گل آذین، تعداد برگ قبل از اولین گل و تعداد روز از کشت تا گلدهی مورد ارزیابی قرار گرفت.  نتایج تجزیه واریانس نشان داد که تیمار مورد استفاده در تمامی صفات به جز صفات فاصله میانگره و طول گلبرگ در سطح یک درصد و در مورد صفت تعداد گلچه در هر گلاذین در سطح پنج درصد معنی دار شد. همچنین نتایج مقایسه میانگین صفات مورد بررسی نشان داد که کاربرد جیبرلین 500 و 1000میلی گرم درلیتر باعث شد که گیاهان رشد رویشی زیادی داشته باشند و در نتیجه میزان گلدهی کاهش یابد. در مورد صفات مربوط به ارتفاع گیاه مشاهده شد که جیبرلین به طور معنی داری سبب افزایش ارتفاع شده است. اما بیشترین میزان گلدهی در تیمارهای 100 و 200 میلی گرم در لیتر مشاهده شد که در سطح پنج درصد معنی دار بودند. در کل می توان عنوان کرد که تیمار 200 میلی گرم در لیتر به طور معنی داری سبب افزایش میزان گلدهی در شب بوی رقم سنتوم وایت شد. 

کلمات کلیدی : القای گلدهی، شب بو، تنظیم کننده های رشد، جیبرلین

رقابت گندم با یولاف وحشی جهت دستیابی به نیتروژن یکی از مهمترین عوامل در کاهش عملکرد گندم محسوب می‌شود. نیتروژن می‌تواند بر صفات موثر بر رقابت گیاهان تیره گندمیان مانند تعداد پنجه و ارتفاع تاثیر بگذارد. به منظور بررسی صفات مورفولوژیک موثر در رقابت گندم و یولاف وحشی آزمايش مزرعه‌ای به صورت طرح کرت‌های خرد شده در چهار تکرار در سال زراعی 90-1389 اجرا شد. عوامل مورد بررسی عبارت بودند از آلودگی به یولاف وحشی در دو سطح (آلودگی به یولاف با تراکم 75 بوته در متر مربع و بدون آلودگی به یولاف) به عنوان فاکتور اصلی و مقادیر مختلف نیتروژن در چهار سطح  (0، 50، 100 و 150 کیلوگرم نیتروژن در هکتار). تعداد پنجه و ارتفاع نهایی گندم و یولاف وحشی، وزن خشک یولاف وحشی و عملکرد اقتصادی گندم بررسی شد. نتایج نشان داد که یولاف وحشی در تمام سطوح نيتروژن تعداد پنجه بیشتری از گندم داشت. ارتفاع نهایی یولاف وحشی بیشتر از گندم بود. حضور یولاف وحشی سبب کاهش عملکرد گندم در تمامی سطوح نیتروژن شد.

کلمات کلیدی : گندم، يولاف وحشی، نيتروژن، رقابت

شوری یکی از مهمترین تنش­های محیطی است که اثرات عمده­ای بر روی خصوصیات فیزیولوژیکی و مورفولوژیکی گیاهان دارد و هر ساله باعث ایجاد خسارات فراوانی در محصولات کشاورزی می­گردد. در این تحقیق، تحمل به شوری در چهار رقم انگور عسکری، یاقوتی، رشه و سرقوله بر اساس آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار مورد مطالعه قرار گرفت. برای این منظور نهالهای ارقام انگور مذکور پس از 2 ماه استقرار، با غلظت­های ( 0، 40، 80 و 120 میلی مولار) NaCl  به مدت سه ماه تیمار شدند. سپس برخی پارامتر­های فیزیولوژیکی مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج تجزیه و تحلیل داده­ها نشان داد که میزان قندهای محلول، پرولین و دمای سطح برگ در اثر تنش شوری در هر چهار رقم انگور افزایش نشان داد و با افزایش شوری میزان فتوسنتز و تعرق کاهش پیدا کرد. در مجموع مشخص گردید که رقم رشه تحمل بیشتری نسبت به سایر ارقام در برابر شوری داشته و پس از آن رقم­های سرقوله، عسکری و یاقوتی قرار گرفتند.

کلمات کلیدی : تنش شوری، انگور، خصوصیات فیزیولوژیکی

نیاز به مواد معدنی در جیره طیور از دو منبع مواد اولیه غذایی و مکمل‌ها تأمین می‌شود که در تغذیه کاربردی طیور سهم مواد اولیه غذایی در تأمین این نیازها نقش چندانی ندارد. کمپلکس هیدرو کسی آپاتیت میکرو کریستالین(MCHA) حاوی عناصر ماکرو و عناصر میکرو به شکل کیلات با اسیدهای آمینه می‌باشد.  با توجه به بالا بودن قابلیت دسترسی فسفر در کمپلکس MCHA تحقیق حاضر به منظور بررسی تأثیر استفاده از کمپلکس MCHA در جیره جوجه‌های گوشتی بر عملکرد رشد جوجه‌های گوشتی انجام شد. در این آزمایش از 300 قطعه جوجه یک روزه سویه راس 308 در قالب یک طرح کاملاً تصادفی با 4 گروه آزمایشی و 5 تکرار در طول 42 روز انجام شد. گروه‌های آزمایشی شامل گروه کنترل یا A (استفاده از دی کلسیم فسفات)، گروه B (استفاده از کمپلکس MCHA با میزان کسیم و فسفر 18 و 9 درصد) و با توجه به بالا بودن قابلیت دسترسی فسفر در کمپلکس MCHA در گروه‌های C و D به ترتیب میزان فسفر کمپلکس MCHA، 15 و 30 درصد بیشتر از مقدار واقعی آن در نظر گرفته شد. صفات مربوط به عملکرد ( مصرف خوراک، اضافه وزن و ضریب تبدیل غذا) در طی سه دوره آغازین، رشد و پایانی اندازه گیری شدند. نتایج نشان داد که گروه‌های B و C نسبت به گروه کنترل به طور معنی داری باعث افزایش وزن بدن و بهبود ضریب تبدیل غذایی گردید(05/0P≤). همچنین تفاوت معنی داری در عملکرد جوجه‌ها در بین گروه D و کنترل مشاهده نشد(05/0P>). به طور کلی نتایج این آزمایش نشان داد تأمین فسفر جیره با کمپلکس MCHA و حذف کامل مکمل دی کلسیم فسفات و تنظیم جیره با توجه به ترکیبات موجود در کمپلکس MCHA و بالا بودن قابلیت دسترسی عناصر در آن باعث بهبود عملکرد جوجه‌های گوشتی می‌شود.          

کلمات کلیدی : جوجه گوشتی، کمپلکس MCHA، دی کلسیم فسفات،  کیلات مواد معدنی با اسید آمینه، عملکرد رشد.

بابونه آلمانی یکی از قدیمی ترین و یکی از 9 گیاه داروئی مهم شناخته شده در دنیا می باشد. در درمان بسیاری از بیماریها، صنایع غذایی و صنایع آرایشی و بهداشتی کاربرد دارد . براي بررسي نقش رژيم هاي مختلف آبياري و تنش بر عملكرد بابونه ، سه رژيم آبياري 7 ، 10 و 14 روز مورد استفاده قرار گرفت.این  آزمايش در سال زراعی 1390 در مزرعه تحقیقاتی ایستگاه طرق مشهد در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي با 3  تكرار انجام شد. ارتفاع بوته، تعداد گل ، وزن تر گل و عملکرد بذر با فواصل یک هفته ای از اردیبهشت تا پایان دوره زایشی گیاه  اندازه گيري شدند . طبق نتایج بدست آمده داده های مورد نظر برای هر سه صفت ارتفاع بوته ، تعداد گل و وزن تر گل دارای اختلاف معنی داری در سطح 5 % بودند . آبیاری بر وزن هزاردانه بذر اثر معنی داری را نشان نداده است . وزن هزاردانه هر سه تیمار 0.02 بوده است . ولی  بر عملکرد بذر در هکتار موثر بوده است  .میزان بذر تولید شده در تیمار 7 روز حدود 1.5 برابر بذر تولید شده در تیمار 10 روز می باشد . نتایج این پژوهش و پژوهش های مشابه  نشان می دهد که بابونه گیاهی حساس به خشکی است .

کلمات کلیدی : بابونه آلمانی ، رژیم آبیاری ، تعداد گل ، ارتفاع بوته ، وزن گل

به منظور ارتقاء بهره‌وری سطح زیر کشت کلزا (Brassica napus L.) در اراضی شاليزاری آزمايشي در سال زراعي 85-84  در شهرستان طارم (زنجان)، به صورت طرح كرت‌هاي خردشده بر پايه بلوكهاي كامل تصادفي در چهار تكرار اجرا شد. در اين آزمايش پنج تاريخ كاشت شامل 30 مهر، 10 ، 20 ، 30 آبان و 10 آذر به عنوان فاكتور اصلي و سه رقم  كلزا به نام‌هاي هايولا 401، هایولا 308 و آرجی‌اس003 به عنوان فاكتور فرعي مورد ارزيابي قرار گرفتند. نتايج نشان داد كه رقم براي تمام صفات مطالعه شده معني دار بود. اثر متقابل رقم × تاريخ كاشت بر صفات تعداد خورجين در گياه، عملكرد دانه و عملكرد روغن معني‌دار بود. بيشترين تعداد خورجین در گياه در تاريخ کاشت 10 آبان با تعداد 165 خورجين  به رقم آرجی‌اس003 تعلق داشت،  اما اختلاف معني‌داري با تعداد خورجين در گياه اين رقم در تاريخ كاشت 20 آبان (9/146) و تعداد خورجين در گياه رقم هايولا 401 در تاريخ كاشت 10 آبان (2/146) نداشت. بيشترين عملکرد دانه از رقم هايولا 401  در تاريخ‌هاي كاشت 10 آبان و 30 مهر به ترتيب با 4690 و 4253 كيلوگرم در هكتار بدست آمد. از نظر عملكرد روغن نيز اين دو تيمار به ترتيب با 2311 و 2103 کيلوگرم در هکتار بالاترين مقدار روغن را توليد نمودند. بنابراين رعايت تاريخ کاشت و انتخاب رقم مناسب از عوامل مؤثر بر ارتقاء بهره‌وری اراضی محسوب می‌شوند.  

کلمات کلیدی : کلزا- روغن- خورجين- عملكرد

شوری یکی از مهمترین تنش­های محیطی است که اثرات عمده­ای بر روی خصوصیات فیزیولوژیکی و مورفولوژیکی گیاهان دارد و هر ساله باعث ایجاد خسارات فراوانی در محصولات کشاورزی می­گردد. در این تحقیق، تحمل به شوری در چهار رقم انگور عسکری، یاقوتی، رشه و سرقوله بر اساس آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار مورد مطالعه قرار گرفت. برای این منظور نهالهای ارقام انگور مذکور پس از 2 ماه استقرار، با غلظت­های ( 0، 40، 80 و 120 میلی مولار) NaCl  به مدت سه ماه تیمار شدند. سپس برخی پارامتر­های مورفولوژیکی مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج تجزیه و تحلیل داده­ها نشان داد که شوری موجب کاهش قطر ریشه، طول ریشه، اندازه برگ و وزن خشک شاخه و ریشه و افزایش جذب سدیم و پتاسیم گردید. در بین تمامی ارقام مورد آزمایش رقم رشه تحمل بیشتری نسبت به شوری نشان داد.

کلمات کلیدی : شوری، انگور، خصوصیات مورفولوژیکی، عناصر غذایی

به منظور بررسی  سه رقم سورگوم علوفه ای در سه تراکم کاشت مختلف، آزمایشی با استفاده از فاکتوريل در قالب طرح پایه بلوك هاي كامل تصادفي در چهار تکرار در ایستگاه تحقیقات شوری شرکت سهامی مزرعه نمونه ارتش واقع در شهرستان آق قلا به اجرا درآمد. ارقام مورد آزمایش شامل دو هیبرید جدید سورگوم (ICRISAT625×R165، ICRISAT493×R161) به همراه هیبرید اسپیدفید به عنوان شاهد و تراکم های کاشت210، 280 و 420 هزار بوته در هکتار بود. نتایج حاصل از آزمایش نشان داد که تأثیر تراکم بوته بر هیچ یک از صفات کیفی عملکرد پروتئین، عملکرد چربی خام، ای دی اف سلولی و درصد خاکستر معنی دار نشد و همچنین اثر متقابل رقم و تراکم بوته نیز بر صفات کیفی مورد بررسی معنی دار نبود. اما تأثیر رقم بر صفات کیفی سورگوم معنی دار شد، به طوری که بیشترین وزن پروتئین اندام هوایی و میزان ای دی اف به ارقام اسپیدفید و ICRISAT625×R165 اختصاص یافت و بیشترین عملکرد چربی خام از رقم ICRISAT493×R1615 با میزان 2/195 کیلوگرم در هکتار بدست آمد. همچنین بیشترین میزان خاکستر اندام هوایی به رقم اسپیدفید با میزان 2/491 کیلوگرم در هکتار اختصاص یافت و از بین هیبریدهای آزمایشی، هیبرید ICRISAT493×R161  کمترین میزان عملکرد را در همه صفات کیفی مورد بررسی از خود نشان داد.  

کلمات کلیدی : تراكم، عملکرد كیفي، هیبرید، علوفه

امروزه شناخت بهترین ترکیب برای بستر رشد گیاه که در عین تأمین نیازمندی های گیاه از نظر اقتصادی مقرون به صرفه نیز باشد از اولویت گلخانه داران است . برای بهبود شرایط بستر کشت میتوان از فرایند کمپوست شدن ذرات در اندازه های متفاوت استفاده کرد .زائدات درخت خرما در سه سایز 5-0 ، 10-5 و 20-10 میلیمتر تفکیک و یک دوره کمپوست شدن 150 روزه برای هر یک از اجزاء بستردر نظر گرفته شد. در ابتدا و انتهای دوره، نمونه گیری ها برای هر سایز انجام شد و EC ، pH و OC اندازه گیری شد . اختلاف معنی داری بین EC ، pH ،OC و اندازه ذرات و اثرات متقابل در دو زمان ابتدا وانتها در سطح 5% دیده شد . در همه سایز ها pH در ابتدای دوره کمپوست شدن بیشتر از انتهای دوره بود و اختلاف معنی داری بین اندازه های 5-10 و10-20mm با 0-5 mm دیده شد . در تمام سایز ها از ابتدا به سمت انتهای دوره  OC کاهش یافته و بیشترین اختلاف در سایز 0-5  میلیمتردیده شد و در هر دو زمان کربن آلی در سایز 5-10 و 10-20 میلیمتر بیشتر از 0-5 میلیمتر بود درحالی کهEC  با کاهش سایز در ابتدا و انتهای دوره افزایش یافت.

کلمات کلیدی : بستر کشت ، کمپوستینگ ، زائدات درخت خرما ، اندازه ذرات

آويشن ( Thymus vulgaris L. ) يکي از گياهان تيره نعناعيان است که به صورت بوته هاي پرپشت در دامنه هاي خشک و بين تخته سنگ هاي نواحي مختلف مديترانه از جمله در کشورهاي فرانسه، پرتغال، اسپانيا، ايتاليا و يونان مي رويد. اين گياه در نواحي نيمه خشک زلاندنو به ميزان چندين هزار هکتار به صورت خودرو وجود دارد آويشن همه ساله در سطح وسيعي از کشورهاي اسپانيا، آلمان، فرانسه، پرتغال، آمريکا، چک ، اسلواک، مجارستان و شمال آفريقا کشت مي شود. در ايران نيز سطح زير براي بررسي نقش رژيم هاي مختلف آبياري و تنش بر عملكرد و اجزاء عملكرد بابونه ، سه رژيم آبياري 7 ، 10 و 14 روز مورد استفاده قرار گرفت. آزمايش در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي با 3  تكرار انجام شد..این مطالعه در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه شهید هاشمی نژاد مشهد در سال 1390  انجام گرفت . ارتفاع بوته، تعداد گل ، وزن تر گل و عملکرد بذر با فواصل یک هفته ای از اردیبهشت تا پایان دوره زایشی گیاه  اندازه گيري شدند . نتایج جدول آنوا اختلاف معنی داری را  نشان نمی دهند ، نتایج با استفاده از آزمون دانکن مورد مقایسه قرار گرفتند . و تمامی تیمارها عملکرد یکسانی را از نطر آماری نشان دادند .این نکته که در هیچیک از صفات زراعی اختلاف معنی داری مشاهده نشده است نشاندهنده مقاومت این گیاه به خشکی می باشد . گرچه کمبود آب و تغییر رژیم آبیاری تاثیرات خود را عملا بر درصد اسانس و مقدار ترکیبات آن نشان می دهد .  

کلمات کلیدی : آویشن باغی ، رژیم آبیاری ، ارتفاع ، شاخه جانبی ، وزن گل

شوری خاک و آب رشد و عملکرد محصولات کشاورزی را کاهش می‌دهد. تاج‌خروس‌خودروی يکی از علف‌های هرز مهم در مزارع آفتابگردان است. برای بررسی اثر سطوح مختلف شوری بر پارامترهای رشد و میزان کلروفیل برگ دو رقم آفتابگردان (يوروفلور و رکورد) و علف هرز تاج‌خروس‌خودروی آزمايشی در شرایط آبکشت انجام شد. آزمايش به صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح کاملاً تصادفی با 5 تيمار و 4 تکرار در ظرف های حاوی محلول هوگلند تمام قدرت با سطوح شوری ( صفر، 25 ، 50 ،100 و 150 ميلی مولار از نمک کلريد سديم) انجام شد. تيمارهای شوری سه روز بعد از انتقال گياه به محلول مورد نظر اضافه گرديد. گیاهان 4 هفته پس از کاربرد تیمار شوری برداشت شدند و سپس طول ريشه، طول ساقه، وزن خشک گیاه، سطح برگ، مقدار کلروفيل a و کلروفيل b  اندازه‌گيری شد. داده‌ها با استفاده از تسهیلات کامپیوتری و با کمک نرم افزار  SAS تجزیه و تحلیل آماری شد. نتايج نشان داد که با افزايش سطوح شوری طول ريشه، طول ساقه، وزن خشک گیاه، سطح برگ، کلروفيل a و کلروفيل b در مقايسه با شاهد به طور معنی داری کاهش يافت. 

کلمات کلیدی : آفتابگردان، تاج خروس‌خودروی، رشد،  شوری

تغییر اقلیم در عصر حاضر به عنوان مهمترین تهدید برای توسعه کشاورزی پایدار مطرح است. بخصوص که تغییر اقلیم خود نیزمی­تواند بر روی رژیم رطوبتی خاک و به ویژه رشد گیاه تأثیر گذارد. بدیهی است که اراضی دیم کشور که بخش قابل ملاحظه­ای از تولیدات کشور را تشکیل می­دهد به طور حتم تحت تأثیر پدیده تغییر اقلیم با کاهش شدید تولیدات روبرو خواهد بود. در این مطالعه  نیاز آبی گیاه سویا در دشت گلفرج جلفا در چهار سناریوی مطالعاتی 2000، 2020، 2050 و 2080 میلادی، در اثر پدیده تغییر اقلیم با استفاده از مدلTerraza ، برای دو نوع کشت آبی و دیم تعیین شده است. داده­های اقلیمی برای سال 2000 میلادی از اطلاعات هواشناسی ایستگاه سینوپتیک شهرستان جلفا استخراج شده و برای آینده بر اساس گزارشات هیأت بین­الدول تغییر اقلیم (IPCC) محاسبه گردیده است. نتایج نشان داد که در طول این چهار سناریو دما افزایش ولی بارندگی کاهش می­یابد، نیاز آبی سویا برای دست­یابی به عملکرد بهینه افزایش می­یابد و همچنین کشت دیم این گیاه در منطقه به دلیل کاهش مقدار عملکرد سالیانه(RY_s) توصیه نمی­شود.

کلمات کلیدی : تغییر اقلیم، نیاز آبی، سویا ، مدل Terraza

عمل هرس سبز برای کاهش رشد رویشی مو و افزایش صفات کیفی و کمی میوه ضروری می باشد. به  منظور ارزیابی تاثیر هرس تابستانه بر خصوصیات کمی مهم انگور کشمشی در خراسان شمالی ، آزمایشی در قالب فاکتوریل 3*4 با 12 تیمار مختلف در 3 تکرار  بر پایه بلوک های کامل تصادفی (RCBD) در سال 1390 اجرا گردید. شاخه ها در سه زمان : Full bloom (15 خرداد)، دو هفته پس از Full bloom و مرحله ی آبگیری حبه ها (10 مرداد ماه) با چهار روش مختلف (بدون اعمال هرس، حذف شاخه ها از دو بند ، چهار بند و شش بند بالاتر از آخرین خوشه گل روی شاخه سال جاری ) هرس گردید. سپس در زمان رسیدن میوه صفات کمی مثل طول ، عرض و وزن خوشه، طول و عرض حبه، وزن حبه و تعداد شات بری اندازگیری شد. نتایج نشان داد که هرس سبز برطول خوشه، عرض خوشه، طول حبه، عرض حبه و وزن حبه تفاوت معنی داری در سطح 0.01% داشته است. تیمارt2 p3  بیشترین تاثیر را در افزایش وزن حبه ، طول حبه، عرض حبه، وزن خوشه ، طول خوشه و عرض خوشه را دارد.

کلمات کلیدی : هرس سبز، خوشه، حبه و صفات کمی.

به منظور شناخت نیازهای اکولوژیک و اهلی‌سازی و امکان‌سنجی معرفی گیاه در لیست آتی گیاهان زراعی کشور، فاکتورهای محیط رویشی و اکوفیزیولوژیکی گیاه باريجه در چهار استان مختلف کشور و در شرایط آزمایشگاه شامل عناصر  مختلف خاک، دما و رکوردهای فیزیولوژیکی مورد بررسی و مقایسه قرار گرفت.نتایج بررسی خاک نشان داد که رشد این گیاه در شرایط pH خنثی انجام و نسبت به شوری خاک بسیار حساس می‌باشد. همچنین باریجه به فسفر حساسیت خاصی نداشته ولی تا حدودی نیازمند ازت می‌باشد. جهت بررسي برخي از عوامل دخيل در القاي خواب یا رکود تابستانه در اين گياه، ميزان حداكثر دماي قابل تحمل و ميانگين حرارت دريافتي توسط گياه مورد بررسي قرار گرفت. نتايج نشان مي‌دهد كه دماي بالا (33 درجه براي سه روز) و ميزان حرارت تجمعي (GDD) به طور مستقل مي‌توانند موجب القاي خواب تابستاني در گياه مذكور شوند. با توجه به داده‌های حاصل از ایستگاه‌های هواشناسی در رویشگاه‌های طبیعی گیاه، به نظر می‌رسد گیاه مذکور به لحاظ رویشی گیاهی سردسیر محسوب شده و نیازمند روزهای یخبندان در طی زمستان و میانگین دمایی 17 درجه با میانگین بیشینه 27 درجه در فصل رویش خواهد بود .این بررسی نشان می‌دهد در جهت کشت زراعی گیاه مذکور، علاوه بر تأمین فاکتورهای محدود کننده خاک و دما، شکستن پی در پی رکودهای تابستانه و زمستانه (تیمار احتمالی گرما و سرما) جهت ایجاد کشت پیوسته گلخانه‌ای در گیاه ضروری خواهد بود. 

کلمات کلیدی : باريجه، خواب تابستانه، درجه روز رشد، دما، ريشه

کود های بیولوژیک برای تولید غذایی سالم وارگانیک وسازگار بامحیط زیست وبی خطر برای انسان ،گیاه وحشرات بوده. اين تحقيق به منظور بررسي اثر كود زيستي نيتروکسین و کود بیوفسفر در شرايط كم آبياري بر روي نخود رقم ILC₄₈₂ طي آزمايشي به صورت اسپيلت پلات در قالب طرح بلوكهاي كامل تصادفي در سه تكرار انجام گرفت. تيمارهاي آزمايشي عبارت بودند از: آبياري در دو سطح شامل آبياري كامل و کم آبياري به عنوان فاكتور اصلي، چهار سطح كود زيستي شامل نيتروکسین، کودبیوفسفر، کود بیوفسفر + نیتروکسین و عدم كاربرد كود فاكتور فرعي. نتايج نشان دادند كه تعداد نيام در بوته به طور معني دار تحت تاثير تيمار آبي قرار گرفت. صفات ارتفاع بوته، تعداد نيام در بوته، تعداد نيام دو دانه اي و عملكرد در استفاده از كود بیولوژیکی نسبت به عدم مصرف آن پاسخ مثبت داده و به طورمعني دار افزايش يافتند. اين افزايش در تيمار نيتروکسین + کودبیوفسفر نسبت به مصرف كو دهاي بیولوژیکی به صورت انفرادي بيشتر بود . در اين شرايط عملكرد نسبت به شاهد 68/12درصد افزايش نشان داد. در حالت كلي افزايش اجزاي عملكرد در اثر استفاده از كودهاي نيتروکسین + کودبیوفسفر باعث افزايش عملكرد رقم نخود مورد بررسي شده است.

کلمات کلیدی : کود نیتروکسین، كم آبياري، كود بیولوژیکی، نخود، کود بیوفسفر.

به منظور بررسی تأثیر تنش خشکی بر درصد اسانس اندام‌های مختلف هوایی ریحان سبز (Ocimum basilicum L.) جمعیت اصفهان، این تحقیق در بهار و تابستان سال 1390 در مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور انجام گرفت. آزمایش مزرعه‌ای با استفاده از طرح بلوک‌های کامل تصادفی و با سه تکرار و سه سطح تنش رطوبتی 90، 60 و 30 درصد ظرفیت زراعی (Fc) اجرا گردید. نتایج حاصل از تجزیه واریانس داده‌ها نشان داد که اثر تنش خشکی بر درصد اسانس گل و برگ در سطح 1 درصد و بر درصد اسانس ساقه و سرشاخه گلدار در سطح 5 درصد معنی‌دار بود. مقایسه میانگین‌ها نشان داد که بیشترین درصد اسانس را برگ و گل به ترتیب با میانگین 88/0 و 82/0 درصد، تحت تنش رطوبتی 30 درصد ظرفیت زراعی به خود اختصاص داد. نتایج نشان داد که تنش خشکی باعث افزایش درصد اسانس در گیاه گردید و اندام برگ بیشترین درصد اسانس را داشت.

کلمات کلیدی : ریحان سبز، اسانس، تنش آبی، اکوتیپ

با توجه به اهميت كشت گندم در مزارع استان خوزستان و خسارت رساني پنيرك به اكثر مزارع،بدين منظور آزمايشي به صورت بلوك كامل تصادفي در سه تكرار در منطقه الهايي از توابع شهرستان اهواز در سال زراعي 90-1389 اجراء گرديد.1- فاكتور علفكش شامل: 1.لوگران 2.شواليه 3.توتال 4.گرانستار 5.توفوردي 6.دوپلسان سوپر 7.بروماسيدآ-ام 8.وجين 9.شاهد بدون كنترل كه در 3 تكرار منظور گرديد و در مجموع 27 كرت ايجاد شد. نتايج نشان داد بالاترین وزن خشک گندم متعلق به تیمار با مصرف توتال می باشد. بررسی مکانیسم تأثیرش نشان می دهد این علف کش جزء علف کشهایی هست که باعث افزایش رشد رویشی گیاه و بالطبع وزن خشک آن می گردد. کمترین وزن و بیوماس علف هرز پنیرک در تیمارهای با مصرف لوگران، شوالیه و تیمار وجین شده مشاهده گردید بطوریکه میزان وزن علف هرز در این تیمارها بصورت معنی­داری کمتر از تیمار شاهد و سایر تیمارها بود. حذف علف­های هرز باعث شده بود بدلیل کاهش رقابت بین گیاه زراعی و علف­هرز رشد و تراکم بوته گیاه زراعی در این تیمارها افزایش یابد. و همچنين مشخص شد که بهترین تیمار اعمال شده برای حذف علف هرز بدون تأثیر منفی معنی دار در عملکرد و وزن محصول تیمار وجین شده می باشد. تیمارهای با مصرف شوالیه و لوگران نیز باعث کاهش چشمگیر علف هرز بدون تأثیر معنی دار بر روی سایر فاکتورهای رشد می توانند به عنوان یک شیوه مبارزه با علفهای هرز مزارع گندم استفاده  شوند.

کلمات کلیدی : گندم، پنيرك، لوگران، شواليه، توتال،وجين

به منظور بررسی تأثیر تنش خشکی بر عملکرد و صفات مورفولوژیک گیاه ریحان سبز (Ocimum basilicum L.) اکوتیپ شوشتر، این تحقیق در مزرعه تحقیقاتی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، در سال 1390انجام پذیرفت. آزمایش با استفاده از طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار و سه سطح تنش رطوبتی 90، 60 و 30 درصد ظرفیت زراعی (Fc) اجرا گردید. نتایج نشان داد که اثر تنش خشکی بر کلیه صفات اندازه گیری شده (ارتفاع گیاه، قطر بزرگ و کوچک تاج پوشش، طول بلندترین میانگره، قطر ساقه، طول گل‌آذین اصلی، طول دمگل، تعداد ساقه گلدار، طول برگ، عرض برگ، طول دمبرگ، عملکرد برگ، عملکرد ساقه، عملکرد دمبرگ، عملکرد گل‌آذین و عملکرد گیاه) معنی‌دار بود. مقایسه میانگین ها نشان داد که بیشترین عملکرد برگ، ساقه، دمبرگ، گل‌آذین و کل گیاه به ترتیب با میانگین 1/3564، 07/3529، 8/149، 1/2882 و 3/10117 کیلوگرم در هکتار از تیمار بدون تنش(90 درصد ظرفیت زراعی) حاصل گردید. نتایج نشان داد که تنش خشکی باعث کاهش عملکرد و اجزاء عملکرد گیاه گردید.

کلمات کلیدی : خشکی، اکوتیپ، عملکرد، ریحان سبز، صفات مورفولوژیک.

پسماندهای آلی حاوی مقادیر زیادی از عناصر غذایی هستند که پس از افزودن آنها به خاک ،باعث افزایش رشد و عملکرد گیاهان می‌شوند. در عین حال مصرف آنها دارای غلظتهای بالایی از عناصر کم مصرف و فلزات سنگین هستند که می‌تواند منجر به آلودگی خاک و انتقال آن به زنجیرۀ غذایی شده و سلامت انسان و حیوان را با خطر مواجه کند. هدف از تحقیق حاضر ارزیابی اثرپسماندهای آلی بر غلظت عناصر سنگین نظیر روی و سرب در منطقه فولاد مبارکه اصفهان می باشد . این مطالعه در باغ گونه شناسی مجتمع فولاد مبارکه اصفهان بصورت طرح اسپلیت پلات و در سه تکرار انجام شد. تیمارها شامل شاهد ، لجن فاضلاب، کودگاوی، مخلوط لجن فاضلاب و کود گاوی ، مخلوط لجن فاضلاب و کمپوست و مخلوط کودگاوی و کمپوست در 3 سطح به ترتیب در پای هر درخت و درختچه بود که در فاصلۀ 50 سانتیمتری کنار گونه‌های گیاهی  اعمال شد. 2 سال بعد از اعمال تیمارها از دیوارۀ چالکودها(عمق 0-30)نمونه‌های خاک تهیه و غلظت کل و قابل استخراج باDTPA  فلزات سنگین روی و سرب در تیمارهای پسماند آلی اندازه‌گیری شد.

کلمات کلیدی : پسماندهای آلی، عناصر کمیاب، فلزات سنگین،خاک،گیاه

این پژوهش به منظور تأثیر تیمار آب گرم و هوای گرم بر طول عمر و کیفیت پرتقال واشنگتن ناول صورت گرفت و در قالب طرح فاکتوریل با پایه بلوک کامل تصادفی در 5 تکرار به اجرا در آمد. در این بررسی میوه­ها با آب گرم 48 درجه سانتی­گراد به مدت 12 دقیقه و آب گرم 53 درجه سانتی­گراد به مدت 4 دقیقه و همچنین با هوای گرم 48 درجه سانتی­گراد به مدت 12 ساعت و هوای گرم 53 درجه سانتی­گراد به مدت 4 ساعت تیمار و در سردخانه با دمای 5/3+ درجه سانتی­گراد به مدت 4 ماه قرار داده شدند. انداز­ه­گیری صفات در زمان­ برداشت و در زمان­های 1، 2، 3 و 4 ماه پس از برداشت انجام گرفت و صفاتی از قبیل: آسیب سرمازدگی،  ویتامین ث و  TSS/TA اندازه­گیری گردید. نتایج نشان داد کمترین میزان آسیب سرمازدگی در تیمارهای هوای گرم 53 درجه سانتی­گراد و آب گرم 48 و 53 درجه سانتی­گراد مشاهده گردید، کمترین میزان ویتامین ث در تیمارهای آب گرم 53 درجه سانتی­گراد و هوای گرم 48 درجه سانتی­گراد و بیشترین میزان TSS/TA میوه در تیمارهای آب گرم 53 درجه سانتی­گراد و هوای گرم 53 درجه سانتی­گراد وجود داشت.

کلمات کلیدی : آب گرم، هوای گرم، واشنگتن،  TSS/TA

در اين تحقيق گونه‌های Penicillium digitatum وPenicillium italicum  بعنوان عامل کپک آبی و سبز پرتقال در جیرفت از میوه‌های آلوده جداسازی شدند و پس از عصاره گیری گیاهان دارویی به روش ماسیراسیون، اثرات ضد قارچی عصاره های الکلی و آبی سه گیاه دارویی (آویشن، بومادران و رزماری) با غلظت‌های مختلف (25%، 50%، 75% و 100%) با سه تکرار روی گونه‌های P. italicum , P. digitatum مورد بررسی قرار گرفت و میزان هاله رشد میسلیوم‌های قارچ برای هر تیمار اندازه گیری و درصد بازدارندگي محاسبه و نتایج به صورت فاکتوریل در قالب کاملاً تصادفی با استفاده از نرم افزار SAS آنالیز شد و نتایج نشان داد که عصاره آویشن بیشترین تاثیر و رزماری و بومادران به ترتیب کمترین تاثیر را بر میزان بازدارندگی رشد گونه‌های P. digitatum , P. italicum از خود نشان دادند. همچنین نتایج نشان داد که عصاره‌های آبی بیشترین تاثیر و عصاره‌های الکلی کمترین تاثیر و بین غلظت‌های مختلف عصاره غلظت 100% بیشترین و سپس غلظت‌های 50%، 75% و 25% به ترتیب کمترین تاثیر را بر میزان بازدارندگی رشد قارچ داشتند. ارزیابی در انبار فقط با عصاره اولیه (عصاره مادر) هر یک از گياهان دارويي انجام شد و میوه‌های تازه و سالم پرتقال برای عصاره پاشی انتخاب و پس از تلقیح آنها با قارچ عامل بیماری ميزان آلودگي با نمونه شاهد (بدون عصاره) بررسي و نتايج نشان داد که عصاره‌های الکلی و آبی آویشن، بومادران و رزماری بر بازدارندگی قارچهای عامل بیماری موثر بودند و بطور کلی بازدارندگی هر یک از عصاره‌ها بر قارچ عامل کپک آبی بیشتر از کپک سبز پرتقال بود.

کلمات کلیدی : پنیسیلیوم ، ضد قارچ ، عصاره ، کپک آبی و سبز پرتقال و گياهان دارويي.

یکی از راههای کنترل آفات انباری استفاده از آفت کش ها میباشد . با توجه به مشکلات عدیده ای که حشره کش ها روی محصولات انباری بر جا میگذارند استفاده از سموم جدید با حداقل ایجاد آلودگی روی محصولات انباری و کاهش خطرات انسانی مد نظر دانشمندان و سم شناسان بوده است . بررسی کارایی اینگونه سموم و شناسایی آنها میتواند راه گشایی در کنترل موثر و کم خطرآفات انباری بوده و از ایجاد آسیب های مختلف بر انسان جلوگیری نماید .در این پروژه کارایی سموم مذکور روی حشره بالغ شپشه آرد و همچنین جهت تکمیل پروژه روی لارو و شفیره این آفت مهم بررسی میگردد.  در این زیست سنجی برای ارزیابی مرگ و میر شپشه آرد از روش تست باقی مانده سم روی کاغذ صافی استفاده نمودیم . تست مرگ میر این آفت  داخل ظروف شیشه ای مخصوص در محیط آزمایشگاه انجام گردید . نتایج بررسی ها نشان میدهد که سه حشره کش یاد شده روی حشره بالغ و شفیره این آفت کارایی ندارد. ولی اثر بخشی این آفت کش ها روی لارو شپشه آرد در حد سمیت ضعیف می باشد.

کلمات کلیدی : mospilan ، آفات انباري ، سوسك قرمز ، شفيره

میوه های توت فرنگی رقم Fragaria ananassa  در درجه حرارت ٢ درجه سلسیوس و در غلظت ppm  ٣٥/٠ انبار شدند . بعد از ٣ روز نگه داری در شرایط ذکر شده به  محیط با دمای ٢٠ درجه سلسیوس منتقل گردیدند . تغییراتی در کیفیت میوه ها از قبیل پوسیدگی قارچی در طول دوره تیمار ازنه مورد ارزیابی قرار گرفت. نتیجه بررسی ها حاکی از عدم کارایی تیمار ازن بعد از ٤ روز در دمای ٢٠ درجه سلسیوس در جلوگیری از پوسیدگی توت فرنگی بود.

کلمات کلیدی : گاز ازن ، توت فرنگي ، پوسيدگي قارچي، تيمار ازن

در پژوهش حاضر، تاثیر اسانس­های گیاهی میخک و آویشن، بر ویژگی­­های کمی و کیفی پس از برداشت انار مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش به­­صورت فاکتوریل در قالب طرح کامل تصادفی در 4 تکرار انجام شد. فاکتور A شامل اسانس آویشن در چهار سطح (0، 100، 200 و 400 میلی­گرم در لیتر) و فاکتور B شامل اسانس میخک در 4 سطح (0، 100، 200 و 400 میلی­گرم در لیتر). برای انجام آزمایش ابتدا میوه­ها در اسانس آویشن غوطه­ور شده و پس از خشک شدن در دمای اتاق با اسانس میخک اسپری شدند. سپس با ترازوی دیجیتال وزن و پس از ثبت وزن به­­صورت جداگانه در کیسه­های نایلونی و در کارتن­های مخصوص بسته­بندی انار قرار گرفته و به سردخانه با دمای(c^°4-0) و رطوبت نسبی 90-75% منتقل شده و 4 ماه در این شرایط نگهداری شدند. صفات مورد بررسی شامل درصد کاهش وزن میوه، درصد پوسیدگی، pH و میزان آنتوسیانین بودند. نتایج نشان داد که کلیه ویژگی­های کمی و کیفی انار در خلال انبارداری دچار تغییر شده، لیکن میزان این تغییرات بسته به نوع تیمار متفاوت بود. در بین صفات اندازه­گیری شده نوع اسانس و اثرات متقابل آن بر صفات درصد پوسیدگی، درصد کاهش ­وزن، میزان آنتوسیانین و pH تاثیر معنی­دار داشت. کاربرد اسانس آویشن بر کاهش درصد­پوسیدگی و درصد ­­کاهش وزن میوه­ها موثرتر از اسانس میخک بود. به طور کلی استفاده از اسانس­ باعث افزایش عمرانبارداری میوه­های انار شد.

کلمات کلیدی : اسانس گیاهی، آویشن، میخک، انار، عمر انبارمانی

برای حفظ و نگه­داری کیفیت و بازارپسندی و تنظیم بازار میوه، نگه­داری میوه پرتقال در سردخانه ضروری است. در این پژوهش میوه­های پرتقال تحت تیمار پلی­آمین اسپرمیدین با غلظت یک و 5/1 میلی مولار به روش غوطه­وری به مدت 5 دقیقه تیمار و در سردخانه با دمای 5/3+ درجه سانتی­گراد به مدت 4 ماه قرار داده شدند. اندازه­گیری صفات در زمان­ برداشت و در زمان­های 1، 2، 3 و 4 ماه پس از انبارمانی انجام گرفت و صفاتی از قبیل: ارزیابی کیفیت، TA و میزان قند ارزیابی گردید. این آزمایش به صورت فاکتوریل با طرح پایه بلوک کامل تصادفی در 5 تکرار به اجرا در آمد. نتایج حاصله نشان داد که تیمار اسپرمیدین 1 میلی مولار بیشترین میزان قند را داشت، همچنین بیشترین میزان کیفیت ظاهری میوه در تیمار اسپرمیدین 5/1 میلی مولار و کمترین میزان TA در تیمار اسپرمیدین 5/1 میلی مولار مشاهده گردید و تفاوت معنی­داری بین تیمارها دیده نشد.

کلمات کلیدی: اسپرمیدین , TA , میزان قند، پرتقال

به منظور تخمین نیاز آبی گیاه گندم با استفاده از مدل ET-HS آزمایشی در سال زراعی 87-86 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی  دانشگاه آزاد اسلامی واحد خوراسگان  واقع در روستای خاتون آباد شهر اصفهان اجرا گردید.آزمایش در قالب طرح بلوک های  کامل تصادفی با سه تکرار و شش تیمار آبیاری شامل₁=I50 درصد نیاز آبی گیاه بر اساس مدل ET-HS در طول فصل رشد،₂=I75 درصد نیاز آبی گیاه بر اساس مدل ET-HS در طول فصل رشد ₃=I100درصد نیاز آبی گیاه بر اساس مدل ET-HS در طول فصل رشد ،₄=I125درصد نیاز آبی گیاه گندم بر اساس مدل ET-HS در طول فصل رشد و ₅I = 150 درصد نیاز آبی گیاه گندم بر اساس مدل ET-HS در طول فصل رشد و ₆I = شاهد بر اساس 70 میلی متر تبخیر از تشت کلاس A در طول فصل رشد اجرا شد. نتایج نشان داد که بیشترین میزان تجمع ماده خشک در مرحله ی رسیدگی فیزیولوژیک در برگ، ساقه، سنبله مربوط به تیمار ₃I = 100 درصد نیاز آبی گیاه بر اساس مدلET-HS در طول فصل رشد و کمترین آن مربوط به تیمار ₅I=150 درصد نیاز آبی گیاه بر اساس مدل ET-HS می باشد. لذا تحت شرایط مشابه با مطالعه حاضر تیمار 100 درصد نیاز آبی گیاه بر اساس مدلET-HS در طول فصل رشد مناسبترین تیمار آبیاری می باشد.

کلمات کلیدی : گندم - مدل ET-HS - نیاز آبی - بلوک های کامل تصادفی

به منظور تخمين نياز آبي و تجمع ماده خشك در مراحل رشد و اندامهاي مختلف گياهي گندم (رقم سپاهان) با استفاده از مدل ET-HS آزمايشي در سال زراعي 87-86در مزرعه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي دانشگاه آزاد اسلامي واحد خوراسگان طراحي شد. اين آزمايش در قالب طرح بلوكهاي كامل تصادفي با 3 تكرار و 6 تيمار اجرا گرديد. تيمارهاي آبياري عبارت بودند از I1: 50% نياز آبي گياه گندم براساس مدل ET-HS در طول فصل رشد، I2:75درصد نياز آبي گياه براساس مدل ET-HS در طول فصل رشد، I3: درصد 100 نياز آبي گياه گندم براساس مدل ET-HS در طول فصل رشد، I4: درصد 125نياز آبي گندم براساس مدل ET-HS در طول فصل رشد، I5: درصد150 نياز آبي گندم براساس مدل ET-HS در طول فصل رشد I6:آبياري پس از 70 ميلي متر تبخير از طشتك كلاس A در طول فصل رشد كه به عنوان تيمار شاهدد در نظر گرفته شد.

کلمات کلیدی : تخمين نياز آبي، تجمع ماده خشك، گندم، مراحل رشد، اندامهاي گياهي،

 مدل ET-HS

بهمنظور بررسي اثرات تنش خشكي بر عملكرد و اجزاي عملكردگندم آبي با استفاده از مدل ET-HS در شرايط آب و هوايي اصفهان آزمايشي در سال زراعي 87-86 در مزرعه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي دانشگاه آزاد اسلامي واحد خوراسگان انجام شد. اين آزمايش در قالب طرح بلوكهاي كامل تصادفي با سه تكرار و 6 تيمار اجرا گرديد. تيمارهاي آبياري عبارت بودند از I1: درصد 50 نياز آبي گياه گندم براساس مدل ET-HS در طول فصل رشد، I2: درصد 75 نياز آبي گياه براساس مدل ET-HS درطول فصل رشد، I3:درصد 100 نياز آبي گياه گندم براساس مدل ET-HS در طول فصل رشد I4: درصد 125 نياز آبي گندم براساس مدل ET-HS در طول فصل رشد، I5: درصد 150 نياز آبي گندم براساس مدل ET-HS درطول فصل رشد، I6: آبياري پس از 70 ميلي متر تبخير از طشتك كلاس A در طول فصل رشد كه به عنوان تيمار شاهد در نظر گرفته شد.

کلمات کلیدی : تنش خشكي، گندم، عملكرد، اجزاي عملكرد، مدل ET-HS، اصفهان